Wykres Tygodnia

 Oceń wpis  oddane głosy: 8 / 0

Świąteczny tydzień nie przyniósł dramatycznych zmian na rynkach finansowych, co jest świetną okazją, by spojrzeć na  procesy cywilizacyjne z szerszej perspektywy. Chciałbym tu przedyskutować sytuację demograficzną w Polsce, gdyż w dłuższej perspektywie to ona właśnie definiuje popyt na wiele towarów i usług -- mieszkania, szkolnictwo wyższe czy świadczenia socjalnle.

Strukturę demograficzną w Polsce (dane GUS na 2006 r.), przedstawia poniższy wykres. Składa się ona z dwóch szerokich pików. Pierwszy baby-boom, rozpocząty zaraz po wojnie osiągnł szczyt w połowie lat 50-tych. Są to obecni pięćdziesięciolatkowie. Drugi pik, z ostrym szczytem w 1983 r. to echo-baby-boom.

Możemy w uproszczeniu założyć, że ludzie usamodzialniają się -- zaczynają pełnoetatową pracę i zakładają gospodarstwo domowe, po skończeniu studiów, czyli w wieku ok. 23-24 lata. Od początku lat dziewiędzisiątych, liczba ludzi wchodzących w dorosłe życie systematycznie zwiększała się co roku, jednakże teraz, następuje odwrócenie trendu i każdy kolejny rocznik będzie o 3% mniejszy niż poprzedni. Podobna sytuacja miała miejsce przez całą dekadę lat 80-tych ubiegłego stulecia, tyle że obecnie rozpoczynany trend będzie dłuższy -- trwał będzie przez następne 20 lat.

Można przewidywać że będzie się to łączyło ze zmniejszającym się popytem na mieszkania, sprzęt AGD czy meble. Oczywiście fluktuacje popytu zwązane z cyklem gospodarczym są często większe niż 3% rocznie, ale trend jest nieubłagany i za 20 lat potrzeba będzie o połowę mniej nowych mieszkań niż obecnie. Dziś, w posiadaniu mieszkania na wynajem, wielu widzi szansę na bezpieczeństwo finansowe na emeryturze, wkrótce może się okazać, że chętnych do wynajmowania za 20-30 lat nie będzie szczególnie dużo.

Przenieśmy uwagę na drugą stroną spektrum. Wychodzenie z rynku pracy jest bardziej rozmyte w czasie, i część "boomersów"  jest już na wczesnej emeryturze. Sytuacja zacznie być gorąca za kilka lat, gdy coraz więcej ludzi będzie rozpoczynało pobieranie świadczeń socjalnych a coraz mniej rozpoczynało pracę. Może to prowadzić do problemów ze zrównoważeniem wpływów i wydatków z systemu świadczeń socjalnych.